Krizde Metroya 2 Milyar Dolar Kredi Bulan İstanbul, Örnek Gösterildi

Hazine, kamunun 2008'deki borç yönetimi raporunu hazırladı. Belediyelerle ilgili önemli bilgilerin yer aldığı rapora göre, dev şirketlerin finansal kriz sebebiyle kredi bulmakta zorlandığı bir dönemde, İstanbul Büyükşehir Belediyesi önemli bir başarıya imza attı. Geçen yıl devlete yük olmadan metro inşaatlarının tamamlanması için yurtdışından 2 milyar dolarlık dış kaynak buldu. Hazine yetkilileri, yurtdışından kredi temin etmenin zorlaştığına dikkat çekerek, belediyenin büyük miktarda kredi almasının önemli olduğunu vurguluyor. Yetkililer, bu başarının diğer belediyelere de örnek olması gerektiğini ifade ediyor. Verilen kredilerin belediyeye olan güvenin göstergesi olduğunu belirten İstanbul Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreteri Mesut Pektaş, metronun yanı sıra bu yıl çevre ve itfaiye araçları alımı için de Dünya Bankası'ndan 320 milyon dolarlık kredi aldıklarını söylüyor.

Hazine Müsteşarlığı Kamu Borç Yönetimi Raporu 2008 Finansman Programı'na göre İstanbul Büyükşehir Belediyesi, sadece Avrupa Yatırım Bankası'ndan IV. Levent-Ayazağa Kesimi Metro Projesi için 19 yıl vadeli 1 milyar 111 milyon dolar dış kredi sağladı. Kadıköy-Kartal Metrosu inşaatı için ise Fortisbank'tan 811 milyon dolarlık 13 yıl vadeli kaynak bulundu. Belediye aynı projenin tamamlanması için Fortisbank ile S.A/N.V. Succursale In İtalia'dan 385 milyon dolarlık ilave kamu garantisi olmadan kaynak buldu. İstanbul metrosunun Darüşşafaka hattı için Fransız Kalkınma Ajansı'ndan temin edilen 14 yıllık dış kredi ise 190 milyon dolar.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreteri Mesut Pektaş, bu tür kredileri bulmak için beş yıla yakın bir zamandır çalıştıklarını belirtiyor. Pektaş, "10 yıldır uluslararası bankacılık standartlarında denetleniyoruz. Dünyanın önde gelen üç büyük kredi kuruluşu tarafından kredi derecelendirmeye tabi tutuluyoruz. Tüm gayretlerimizin ve belediyenin geçmişte yaptığı harcamalar ve yatırımlara bakarak geçen yıl 2 milyar doların üzerinde düşük faizli beş yıl geri ödemesiz kredi temin ettik. Yeni krediler için de görüşmelerimiz devam ediyor." bilgisini veriyor. Dünya Bankası'ndan bu yıl başında çevre ve afete karşı itfaiye araçları alımı için 320 milyon dolarlık kredi alan belediye, bu parayı da yakında kullanmaya başlayacak. Hazine garantili kredi bulmanın zorluğuna dikkat çeken bir bankacı da, "Bankalar başta olmak üzere Türkiye'nin önde gelen dev şirketleri 2008'de kredi bulmakta zorlanırken, İstanbul'un metro için 2 milyar dolar kaynak temin etmesi büyük başarı. Aynı başarıyı diğer belediyelerden de bekliyoruz." değerlendirmesini yaptı.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin yanı sıra Kayseri Büyükşehir Belediyesi, Hakbank, İETT ve Toprak Mahsulleri Ofisi de garanti olmaksızın projeleri için dış kaynak buldu. Hazine garantisi olmadan sağlanan kredinin toplamı geçen yıl 2 milyar 839 milyon dolar oldu. Hazine'nin alacak stokuna göre mahalli idareler arasında en borçlu kuruluş Ankara Büyükşehir Belediyesi. Mahalli idarelerin vadesi geçmiş 6 milyar 631 milyon liralık alacağının yaklaşık 4 milyar lirası Ankara Büyükşehir Belediyesi ve bağlı kuruluşlarının borçlarından oluşuyor.

2008 yılı boyunca mahalli idareler başta olmak üzere kamu kuruluşlarının kamu garantisi ile elde ettikleri dış kaynağın toplam tutarı ise 1 milyar 999 milyon dolar. Hazine'nin vadesi geçmiş tahsilatı ise yerinde saydı. Hazine'nin vadesi geçmiş alacak stoku 8 milyar 212 milyon lira. Mahalli idarelerin payı ise 6 milyar 631 milyon lira. Bunun 2 milyar 396 milyon lirası Ankara Büyükşehir Belediyesi'nin, 1 milyar 408 milyon TL'si EGO'nun, 259 milyon TL'si ise ASKİ'nin borçlarından oluşuyor. Vadesi gelmemişlerle birlikte Hazine'nin toplam alacak stoku ise 13 milyar 996 milyon lira.