İklim değişiminin ozon tabakasındaki yenilemeyi
geciktirdiği, hatta tamamen engellediği saptandı. Eğer bir önlem alınmazsa insan
sağlığı büyük tehlike altına girecek. Canlıları güneşten gelen zararlı UV
ışınlarından koruyan ozon tabakası değerlerinin 1960’lı yıllardaki seviyeye
çıkmaması halinde, gelişmenin insan sağlığı üzerindeki etkisi vahim olacak.
Bilim insanları iklim değişiminin ozon tabakasındaki yenilemeyi geciktirdiğini
hatta belki de tamamen engellediğini saptadı.
Ozon tabakası dünyamızı, güneşten gelen zararlı UV ışınlarından korumakta. Ne
var ki sera gazları yüzünden bu koruyucu tabaka iyice inceldi. Ve her ne kadar
1980’li yıllardan bu yana birçok ülkede ozon tabakasına zarar veren maddeler
kullanılmasa da ozon tabakası o zamandan bu yana çok yavaş yenileniyor.
Baltimore Johns Hopkins Üniversitesi ve NASA Goddard
Uzay Merkezi bilim insanları şimdi iklim değişiminin ozon tabakası
üzerindeki etkisini araştırdı. Bu amaçta etkiyi, kimyasal ve iklimsel etkileri
görüntüleyen “Goddart Earth Gözlem Sistemi Kimyasal İklim
Modeli” tasarladılar.
Sonuçlar, atmosfer dinamiğindeki değişimlerin yeni ozon oluşumunu ve
halihazırdaki ozon deliklerinin kapanmasını önlediğini göstermekte. Özellikle
tropikal bölgeler ve güney yarımküredeki bölgeler tehdit altında. Düşük ozon
üretimi kalın bir bant şeklinde dünyayı sarmakta ve özellikle de Avustralya ve
Brezilya üzerinde çok belirgin.
Sıcaklık artışı devam ederse, bu bölgelerde aşırı derecede incelmiş olan ozon
tabakası hiçbir zaman doğru dürüst kalınlaşamayacak.
Ozon değerlerinin 1960’lı yıllardaki seviyeye çıkmaması halinde, gelişmenin
insan sağlığı üzerindeki etkisi vahim olacak, diyor Scripps Oşinografi Enstitüsü
ozon uzmanı Dan Lubin.
21.yy’da Avustralya, Yeni Zelanda, Şile ve Arjantin’de yaşayan açık tenli
insanlarda deri kanseri riski yükselecek. Kutup bölgeleri ve kuzey yarımkürenin
orta enlemlerindeki bölgelerde tehlike söz konusu değil. Hatta bu bölgelerde
ozon tabakasının, sanılandan daha önce yenilenebileceği bekleniyor.
Çünkü bu bölgelerde iklim değişimi stratosferin üst tabakalarındaki
sıcaklığın hafif olarak düşmesine neden olmakta, bu da ozonun indirgenmesini
yavaşlatıyor. Alttaki atmosfer tabakalarında ozonun azalması halinde bile ozon
üretimi dengelenebilir diyor uzmanlar.
0 Yorum
Yorum Yap