'İşgal yasası' olarak anılan maden yasasının üzerinden bir yıl geçti. 'Yatırımları hızlandırma' bahanesiyle yapılan düzenleme ile son bir yılda maden, petrol-doğalgaz, enerji projeleri için 1.200'ü aşkın onay verildi.
Muhalefetin, meslek odalarının, bilim insanlarının ve yaşam savunucularının tüm itirazlarına karşın AKP iktidarının Meclis’ten geçirdiği maden yasası bir yılını doldurdu. Görüşmeleri sırasında "doğayı değil şirketleri koruyan düzenleme" eleştirileriyle karşılanan yasa, geçen bir yılda bu uyarıları doğrulayan bir bilanço ortaya çıkardı.
BirGün’den İlayda Sorku’nun haberine göre; çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) süreçlerini işlevsizleştiren düzenlemeyle birlikte maden ve enerji şirketlerinin yatırım süreçleri hızlandırıldı, peş peşe ÇED olumlu kararları verildi, yeni ruhsat ihaleleri açıldı.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı verilerine göre yasanın yürürlüğe girdiği 24 Temmuz 2025’ten bu yana madencilik ve enerji yatırımlarına verilen izinlerde dikkat çekici bir artış yaşandı. ÇED süreçlerini evrak prosedürüne dönüştüren ve doğayı koruyucu tüm yasal düzenlemelerin bypass edildiği düzenlemenin ilk yılında maden, petrol ve doğalgaz projeleri için toplam 1063 ÇED onayı verildi. Aynı dönemde 193 enerji projesi için de onay çıktı. Böylece yalnızca bir yılda maden, petrol-doğalgaz ve enerji yatırımlarına verilen ÇED onayı sayısı bin 256’ya ulaştı.
Her ÇED kararı yeni bir maden ocağı, kapasite artışı, cevher zenginleştirme tesisi, kırma-eleme tesisi, rüzgâr enerji santralı, güneş enerji santralı ya da enerji depolama projesi anlamına gelirken Bakanlık neredeyse her gün yeni bir proje için ÇED olumlu ya da ÇED gerekli değildir kararı verdi.
ÇED kararlarının yanı sıra aynı süreçte yeni ruhsat ve ihale süreçleri de hız kazandı. Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG), yalnızca 2026 yılının başında gerçekleştirdiği duyuru ile 485 maden sahasını daha ihaleye çıkardı. İhaleye açılan sahaların toplam büyüklüğü 508 bin 696 hektara ulaştı. Başka bir ifadeyle, İstanbul’un yüzölçümünden daha büyük bir alan madencilik faaliyetlerine açılmak üzere şirketlerin kullanımına sunuldu.
Bu alanların 166 bin 329 hektarı ise ormanlar, meralar, tarım alanları ve su havzaları gibi izin süreçlerine tabi, ekolojik açıdan kritik bölgelerden oluştu.
Yasanın yürürlüğe girmesinin ardından ruhsat dağıtımında da dikkat çekici bir hareketlilik yaşandı. Düzenlemenin hemen ardından ilk aylarda 40 ilde 104 maden arama ruhsatı verildi. Bunların 15’i altın madeni arama ruhsatı oldu. Sonraki aylarda ise MAPEG, 28 yeni maden sahasını daha ihaleye çıkardı. 40 bin 144 hektarlık alanı kapsayan bu ihalelerle, yaklaşık 57 bin futbol sahası büyüklüğündeki yeni bir coğrafya daha vahşi madenciliğe açıldı.
Haberin tamamına linkten ulaşılabilir.
0 Yorum
Yorum Yap