Konut Sektörü Nereye?
Konut Sektörü Nereye?
Bir yıldan fazladır gündemde olan mortgage, hâlâ yasalaşmadı. Hazırlanan kanun tasarısı, Aralık ayı başında Meclis’e sunuldu. Dolayısıyla, bu yıl yasalaşma ihtimali yüksek. Beklenti de bu yönde zaten.
Konut alma umudunu bu sisteme bağlayanlar, hâlâ var mı bilmiyorum. Ama ilk gündeme geldiğinde, kamuoyunda oluşan hava, bu sistem sayesinde herkesin kolaylıkla ev sahibi olabileceği şeklindeydi. Biz, sistemin herkesi ev sahibi yapamayacağını, özellikle de düşük gelirlilerin boşuna sevinmemesini, daha o zaman söyledik. Nitekim, bugüne kadarki süreç de bu yönde işledi. O yüzden, bu sisteme umut bağlayanların sayısında hayli azalma olduğunu sanıyorum.
İşe yarar mı?
Geçen yıl konut talebi patladı. Büyük ölçüde konut kredisi faiz oranlarının düşmesi ve vadelerin uzamasından kaynaklandı bu. Gerçekten de, konut kredisi faiz oranları, geçen yıl sürekli düştü. Çoğu zaman büyük bankalar peş peşe faiz oranlarını sert bir şekilde indirdi. Gelinen noktada en düşük aylık faiz oranı yüzde 0.99. Büyük bankaların ortalaması ise yüzde 1.07-1.08 civarında. Vadeler de 20 yıla kadar uzamış durumda. Bu açıdan bakınca, konut satın almak için koşulların çok uygun olduğu söylenebilir. Fakat konut fiyatları çok yüksek.
Bu fiyatlardan konut almaya gücü yetenlerin sayısı sınırlı. Bunların çoğu da, konut talebini geçen yıl karşıladı. Dolayısıyla, bundan sonra yasalaşacak bir mortgage sisteminin çok fazla işe yaramayacağını düşünüyorum. En azından kısa vadede böyle olacağına inanıyorum. Kaldı ki, sistemin getireceği koşullar, mevcut koşullardan pek farklı olmaz zaten.
Fiyatlar ne olur?
Geçen yıl konut talebi patlayınca, fiyatlar da fırladı. Yıl boyunca, âdeta uçtu. Fakat, yaklaşık 2 aydır yatay seyrediyor. Yâni, fiyatlardaki patlama durmuş. Tabii, fiyatlar patlayınca, inşaat sektörü de canlandı. Özellikle İstanbul’da, her boş araziye bina dikilmeye başlandı. İşten anlayan da, anlamayan da bu işe girdi. Bundan dolayıdır ki, inşaat, geçen yıl büyümenin motoru oldu.
Geçen yıl başlanan birçok inşaatın bu yıl biteceğini varsayarsak, bu yıl konut arzının patlayacağını söyleyebiliriz. Mevcut fiyat seviyesindeki konut talebi büyük ölçüde karşılandığına göre, bu konutların, yapanların elinde patlama ihtimali çok yüksek. Yâni fiyatlar düşmeden, tamamının satılması zor.
Durum böyle olursa, bu yıl konut kredisi talebi azalır. Gerçi bankacılar, bu yıl da konut kredilerinden umutlu. Konut kredilerinin, artık başka amaçlarla da kullanıldığını düşünürsek, konut kredisi talebi, azalmayabilir belki. Ancak, konut kredisi talebiyle konut talebi farklı şeyler. Bir risk de, bankalar için söz konusu. O da, kullandırılan konut kredilerinin bir kısmının dönmeme riskidir.
Özetle, hem inşaat sektörü, hem de çok sayıda konut kredisi kullandıran bankalar, büyük risk altında. Her iki kesimin de daha dikkatli davranması dileğiyle!
M. Hüseyin BİLGİN
Konut alma umudunu bu sisteme bağlayanlar, hâlâ var mı bilmiyorum. Ama ilk gündeme geldiğinde, kamuoyunda oluşan hava, bu sistem sayesinde herkesin kolaylıkla ev sahibi olabileceği şeklindeydi. Biz, sistemin herkesi ev sahibi yapamayacağını, özellikle de düşük gelirlilerin boşuna sevinmemesini, daha o zaman söyledik. Nitekim, bugüne kadarki süreç de bu yönde işledi. O yüzden, bu sisteme umut bağlayanların sayısında hayli azalma olduğunu sanıyorum.
İşe yarar mı?
Geçen yıl konut talebi patladı. Büyük ölçüde konut kredisi faiz oranlarının düşmesi ve vadelerin uzamasından kaynaklandı bu. Gerçekten de, konut kredisi faiz oranları, geçen yıl sürekli düştü. Çoğu zaman büyük bankalar peş peşe faiz oranlarını sert bir şekilde indirdi. Gelinen noktada en düşük aylık faiz oranı yüzde 0.99. Büyük bankaların ortalaması ise yüzde 1.07-1.08 civarında. Vadeler de 20 yıla kadar uzamış durumda. Bu açıdan bakınca, konut satın almak için koşulların çok uygun olduğu söylenebilir. Fakat konut fiyatları çok yüksek.
Bu fiyatlardan konut almaya gücü yetenlerin sayısı sınırlı. Bunların çoğu da, konut talebini geçen yıl karşıladı. Dolayısıyla, bundan sonra yasalaşacak bir mortgage sisteminin çok fazla işe yaramayacağını düşünüyorum. En azından kısa vadede böyle olacağına inanıyorum. Kaldı ki, sistemin getireceği koşullar, mevcut koşullardan pek farklı olmaz zaten.
Fiyatlar ne olur?
Geçen yıl konut talebi patlayınca, fiyatlar da fırladı. Yıl boyunca, âdeta uçtu. Fakat, yaklaşık 2 aydır yatay seyrediyor. Yâni, fiyatlardaki patlama durmuş. Tabii, fiyatlar patlayınca, inşaat sektörü de canlandı. Özellikle İstanbul’da, her boş araziye bina dikilmeye başlandı. İşten anlayan da, anlamayan da bu işe girdi. Bundan dolayıdır ki, inşaat, geçen yıl büyümenin motoru oldu.
Geçen yıl başlanan birçok inşaatın bu yıl biteceğini varsayarsak, bu yıl konut arzının patlayacağını söyleyebiliriz. Mevcut fiyat seviyesindeki konut talebi büyük ölçüde karşılandığına göre, bu konutların, yapanların elinde patlama ihtimali çok yüksek. Yâni fiyatlar düşmeden, tamamının satılması zor.
Durum böyle olursa, bu yıl konut kredisi talebi azalır. Gerçi bankacılar, bu yıl da konut kredilerinden umutlu. Konut kredilerinin, artık başka amaçlarla da kullanıldığını düşünürsek, konut kredisi talebi, azalmayabilir belki. Ancak, konut kredisi talebiyle konut talebi farklı şeyler. Bir risk de, bankalar için söz konusu. O da, kullandırılan konut kredilerinin bir kısmının dönmeme riskidir.
Özetle, hem inşaat sektörü, hem de çok sayıda konut kredisi kullandıran bankalar, büyük risk altında. Her iki kesimin de daha dikkatli davranması dileğiyle!
M. Hüseyin BİLGİN
0 Yorum
Yorum Yap