Evinizi kimlere teslim ettiğinizi biliyor musunuz?

Son 3 haftadır, iş seyahatleri sebebiyle yazıma ara vermiştim. Her seyahat farklı insanlar, farklı düşünceler ve yeni bilgiler olarak bize geri döndüğünden, geçen zaman zarfında sizlerle paylaşmak istediğim konular da birikti. Önümüzdeki günlerde sırası ile tüm konuları sizlere aktarıyor olacağım.

Zaman zaman şirketler yeniden yapılanma sürecine girer. Görevler değişir, unvanlar, her unvanın sorumluluk alanları belirlenir. Şu sıralar gayrimenkul sektöründe de benzer tarzda meslek adı ve iş tanımlamaları yapılıyor. Emlakçılar odası ve ticaret odası “emlak müşavirliği ve komisyonculuğu” ile ilgili tanımlamaları yapmaya, konuya ilişkin yasa tasarısı sunmaya hazırlanıyor. Bu çalışmalar sektöre ne kadar zaman sonra olumlu etkileriyle yansıyacak bilemiyorum. Geçenlerde İstanbul’un çok önemli bir bölgesinde yer alan 220 emlakçı üzerine bir araştırma yapıldı. Araştırma sonucunda yüzde 2’sinin eskiden kasap, aralarından bir kişinin ise ekmek fırını sahibi olduğu ve emlakçılık işini ikinci bir iş olarak yaptığı görüldü. Emlakçıların arasında ilkokul, lise ve çok az sayıda üniversite mezunu olduğu bilgisine ulaşıldı. En şaşırtıcı olanı ise aralarından birinin “Boşta geziyor demesinler” diye emlakçılık yaptığını söylemesiydi. Bir emlakçı olarak, "Mülkünüzü aranızdan kime teslim etmek istersiniz" sorusunu içlerinden birine gerçekten sormak isterdim.

Almanya’da 80 milyon nüfus, 38 milyon konut ve 5 bin gayrimenkul firması var. Türkiye’de ise 70 milyon nüfus, 22 milyon konut var. Ama kaç emlakçı olduğu konusunda kesin bir bilgi yok. Çünkü kayıtdışı o kadar çok emlakçı var ki, kapıcı bile emlakçılık yapıyor. Tahminen söylenen rakamlar ise 50 bin-100 bin arasında olduğu yönünde. Araştırmayı yapan firma, 220 emlakçıdan yalnızca 13’ünü çalışılabilir bulmuş. Yani yüzde 6.5’lik kısımdan hizmet alabilmeniz mümkün gibi görünüyor. 1 milyar dolarlık komisyonun döndüğü sektör için sonuçlar gerçekten çok üzüntü verici.

Siz kapıcınıza birikiminizi işletmesi ve değerlendirmesi için teslim eder misiniz? Eğer hayır ise nasıl evinizi teslim edebiliyorsunuz? Araştırma yapılan emlakçılara işi ile ilgili hedefleri sorulduğunda, dijital fotoğraf makinesi almak ya da balık tutmak gibi cevaplar alınmış. Burada tüketiciye gerçekten büyük bir iş düşüyor. Tüketicinin doğru kişilerden hizmet almayı tercih etmesi, iki kuruşun hesabını yaparak yanlış yerlere yönelmemesi gerekiyor. Tüketicinin seçiciliği ve bilinçli davranışı gayrimenkul sektöründe bu işi doğru kişilerin yapmasına olanak sağlayacaktır.

Yurtdışında bu kadar çok sayıda emlakçı olmadığı gibi, her biri kendi konusunda uzmanlaşmayı tercih etmiş. Kimi yalnızca gökdelen, kimi yalnızca ikinci el konut ve işyeri, kimi ise villa satıyor. Her yazımda altını çizerek belirtiyorum; “Tüketici gayrimenkul sektörü ile ilgili bilinçlenmeli ve doğru yerlerden hizmet almayı tercih etmeli.”



Yabancı emlakçı transferi

Yabancıların Türkiye’den konut alımına ilişkin birçok yorum okuyoruz. Yalnız yabancıların ilgisi konut alımı ile sınırlı değilmiş, güneyde emlakçılık işini de yabancılar yapmaya başlamış. İnşaat firmaları satış danışmanı olarak Alman, İngiliz, İrlanda ve Belçika’dan kişileri çalıştırıyormuş. Yukarıda anlattığımız araştırmanın sonuçları güneyde satışlar için yabacıların tercih edilmesine yönlenilmesi konusunda bizde çok şaşkınlık yaratmıyor. Doğal olarak inşaat firmaları, sözünü ettiğimiz kimlikteki emlakçılara projelerini teslim etmek istemiyordur. Sonuçta yurtdışında projenin pazarlanabilmesi için yabancı dil, satış, pazarlama konusunda eğitim ve tecrübe gerekiyor. Hal böyle olunca, yabancıların tercih edilmesi doğal bir süreç haline geliyordur. Bu da önemli bir gelişimdir. Sonuçta eminim bu gelişimin de olumlu yönleri olacaktır. Yeter ki bu işin kuralları olsun. Futbolda yabancı oyuncu sayısı 5 ile sınırlandırılmıştır. Oyuncuların hepsi Futbol Federasyonu tarafından lisanslıdır. Peki güneyde çalışan yabancı emlakçıların lisansı var mı?

Güney bölgesinde yaşayan eğitimli emlakçılar ise bu durumdan şikâyetçi. Tabii her zaman olduğu gibi kurunun yanında yaşın da yanması durumu söz konusu. Onlara göre kendilerinin yapabileceği işler başkalarına veriliyor. Haklı olabilirler. Bu nedenle yasal düzenlemeler sırasında bu konunun da üzerinde durulması gerekir.