Engelsiz Bir Yaşam İçin; Erişilebilirlik

Erişilebilirlik; bir öğeyi, engelliler de içinde olmak üzere, herkes tarafından kullanılabilir hale getirmek, şehirde yaşayan bütün bireylerin, şehrin sunduğu kamusal hizmetlerin tümüne ulaşabilmesi ve yaşama katılabilmesidir. Fiziksel çevrenin, engelliler için ulaşılabilir ve yaşanabilir kılınması için, imar planları ile kentsel, sosyal, teknik altyapı alanlarında ve yapılarda Türk Standartları Enstitüsü'nün ilgili standartlarına uyulması zorunludur. Engelliler, geçici olarak engelli bulunanlar, yaşlılar, hamileler, bebek arabası kullananlar, çok şişmanlar, çok uzun ve çok kısa boylu kişiler, yük ve eşya taşıyanlar gibi hareket kısıtlılığı yaşayan bireylerin de ihtiyaçları dikkate alınarak tasarım ve düzenleme yapılmalıdır. Bu durum, şehri paylaşan her bireyin en doğal hakkıdır. ERİŞİLEBİLİRLİK KENT BÜTÜNÜNDE KESİNTİSİZ SAĞLANMALIDIR. T.C. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı’nca hazırlanan ve 20 Temmuz 2013 tarih ve 28713 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren yasa kapsamında, Erişilebilirlik İzleme ve Denetleme Yönetmeliği’nin, Binalar için Erişilebilirlik İzleme ve Denetleme Formu kapsamında, kamuya açık binaların hedeflenen standartlara ulaşması zorunlu hale getirildi. ERİŞİLEBİLİRLİK İZLEME VE DENETLEME Erişilebilirlik ve erişilebilirliğin sağlanması konusunda çalışmaların başlangıç noktasını ‘keşif ve denetim’ oluşturmaktadır. Keşif işlemi yapıldıktan sonra, binaya ait eksikliklerin ve yapılması gerekenlerin raporlanması ikinci halkayı oluşturur. Erişilebilirlik, titizlikle üstünde durulması gereken ve dikkat gerektiren kapsamlı bir konudur. Yapının bahçesinden, kapı kollarının yüksekliğine, otoparkından pencere camlarının özelliklerine, engelli rampasından asansör içindeki tutunma barlarına, aydınlatma anahtarlarının yüksekliğinden alarm sistemlerine ve Braille Alfabelerine kadar yapının tüm detaylarını dikkatle ele almak gerekir. Bu detaylar kendi içlerinde de çeşitli hesaplamalar ve ölçülerle belirlenmiştir. Yapı içinde, doğru bir uygulama ve işlevsel özellikte tasarlanmasını sağlamak için, yönetmeliğe hakim olmak önceliklidir. Aynı zamanda teknik bilgi ve donanım gerektirir. Ürün alternatifleri ve uygulama yöntemleri gibi, binanın mimari yapısı da, önemli bir rol oynamaktadır. ENGELLERİ KALDIRIN Engelli bireylerin yaşamlarını kolaylaştırmak ve yaşama katılabilmelerini sağlamak, sağlıklı her bireyin üzerine düşen önemli sorumluluk ve görevlerden biridir. Engelli bireylerin daha rahat, güvenilir, saygın bir biçimde yaşamalarını sürdürebilmeleri için, gerekli koşulları oluşturmak gerekmektedir. TBMM’DE 3 YIL UZATILMIŞTI Türkiye’de erişilebilirlikle ilgili en önemli yasa Temmuz 2005’te Engelliler Kanunu adı altında yürürlüğe girdi. Yasaya göre kamuya açık alanlar, binalar ve toplu taşıma araçlarının engelliler için yedi yıl içinde erişilebilir hale gelmesi gerekiyordu. Ancak denetime dair hiçbir düzenleme yapılmadığı için yasanın öngördüğü sürenin dolmasına birkaç gün kala yani Temmuz 2012’de yasanın süresi bir gece TBMM’de üç yıl daha uzatıldı. Binalar ve toplu taşıma araçlarının engelliler için erişilebilir hale gelmesini zorunlu kılan yasanın süresi 7 Temmuz 2015 itibariyle doldu. Artık isteyen her engelli erişilebilirlik konusunda sıkıntı yaşadığı kamu kurum ya da kuruluşları ile ilgili dava açabilecek. Bu davalarla ilgili cezalar da ilgili kurum ya da kuruluşun başındaki kişilere kesilecek.