Deprem Sigortası "Çok Zorunlu"!

Deprem gerçeği kendini hatırlattıkça, zorunlu deprem sigortası (ZDS) poliçesine olan ilginin arttığı Türkiye'de, sigortanın yasayla zorunlu hale gelmesi için çalışmalar hızlandı. 587 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin (KHK) kanunlaşması amacıyla konu ile ilgili kanun tasarı taslağı Hazine Müsteşarlığı'nca Başbakanlığa sevk edilirken söz konusu yasanın, 2008 yılı sonu ya da 2009 yılında çıkabileceği kaydediliyor. Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK) verilerine göre 2007 yılı sonunda 2 milyon 618 bin poliçe sayısına ulaşılırken, 2008 başında 17 Temmuz'a kadar 1667 poliçe sayısına ulaşıldı. ZDS'nin, yasayla zorunlu hale gelmesi durumunda poliçe sayısının 2010 hedefi olan 5 milyon adedi de aşabileceği vurgulanıyor.

Yapmayana elektrik bile yok

Türkiye'de bireylerin, diğer sigorta branşlarında olduğu gibi ZDS konusunda da bilinçli olduğunu söylemek çok zor. En fazla ZDS poliçesine sahip Marmara Bölgesi'nde bile ancak her 3 konuttan 1'i sigortalı. Ancak, yeni bir deprem yaşandığında insanların sigorta yaptırma gerekliliği akıllarına geliyor. Nitekim, Aralık 2007 döneminde Ankara Bala'da ve Yalova Çınarçık'ta yaşanan depremlerin, Türkiye'deki deprem gerçeğini yeniden hatırlatmasıyla, Türkiye genelinde 2008 yılında poliçe adetleri, 2007 Ocak ve şubat aylarıyla karşılaştırıldığında ocakta yüzde 28, şubat ayında da yüzde 12 artış gösterdi. Tapu müdürlüklerinde tapu tescil işlemi sırasında ve 15 Aralık 2004 tarihinden itibaren de su ve doğalgaz abonelik işlemleri için ZDS poliçelerinin ibrazı gerekmesine rağmen, ZDS yaptırmamanın şu anda herhangi bir yaptırımı yok. Ancak, 587 sayılı KHK'nin kanunlaşması durumunda, ZDS yaptırmayan bireyler artık yaptırımlarla karşılaşacak. ZDS yaptırmayana artık elektrik, su, doğalgaz, kablo TV bağlanmayacağı kaydediliyor.

Reklam son çeyrekte

DASK, ZDS'ye ilgiyi artırabilmek için bu yıl tanıtım atağına geçiyor. DASK, konut sahipleri, ZDS satan acenteler, medya mensupları ve akademisyenler olmak üzere, bir araştırma şirketi tarafından 4 ayrı sosyal paydaş grubu üzerinde gerçekleştirilmiş olan bir araştırmadan elde edilen veriler aracılığı ile DASK'ın bilinirliği, yaptırma/yaptırmama nedenleri, sigorta şirketi tercih etme kriterleri, özdeşleştirdikleri kavramlar ve ünlüler, zorunluluk bilinci ve sigorta yaptırma konusunda motive edebilecek kriterler belirlendi. Bu kriterler doğrultusunda reklam için projelerin hazırlandığı ve 2008 yılının son çeyreğinde lansmanlarının yapılmasının planlandığı kaydediliyor.

DASK Yönetim Kurulu Başkanı İdris Serdar, diğer ülkelerle karşılaştırıldığında, Türkiye'de DASK ve Zorunlu Deprem Sigortasının hiçbir eksik yanının olmadığı ve Türkiye'deki uygulamanın dünyada örnek bir uygulama olarak kabul edildiğini söylüyor. Toplumda, Türkiye'nin bir deprem ülkesi olduğu bilincinin oluşmasının gerekli olduğunu ifade eden Serdar, "Bunun dışında da tanıtım faaliyetleri ile ZDS'nin önemini akıllardan çıkarmamak ve bu sigortanın zorunluluğunu acı dersler ile değil de yaptırımlar ile sağlamak gerekli" diyor. Araştırma şirketince yapılan algı araştırmasından toplumu yönlendirecek ve bilgilendirecek kesimlerin de ZDS ve DASK hakkında yeterli bilgiye sahip olmadığı sonucunun çıktığını ifade eden Serdar, tanıtım çalışmalarına öncelikle sosyal açıdan topluma yön verecek kimselerin sahip çıkmasını ve ilgi göstermesini beklediklerini kaydediyor. Serdar, özellikle, akademisyenler, basın mensupları ve sivil toplum kuruluşlarının sosyal duyarlılıkla konuya yaklaşmalarını ve ilgi göstermelerini temenni ettiklerini vurguluyor.

DASK benzeri iki yapı

Türkiye'de de 27.12.1999'da 23919 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Zorunlu Deprem Sigortasına Dair Kanun Hükmünde Kararname" ile 27 Eylül 2000 tarihinden itibaren kapsamdaki meskenler için deprem sigortası yaptırmak zorunlu hale getirildi. Bu sigortayı sunmak üzere kamu tüzel kişiliğini haiz Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK) kuruldu. DASK İdareciliğini ise Eureko Sigorta yapıyor.

Dünya geneline bakıldığında da DASK benzeri iki yapı bulunuyor. Bunlar Yeni Zelanda Deprem Komisyonu (NZEQC-New Zealand Earthquake Commission) ve Kaliforniya Deprem Kurumu (CEA-California Earthquake Authority). NZEQC, Yeni Zelanda'da meskenlere yönelik deprem teminatının tek sağlayıcısı durumunda bulunuyor. Kaliforniya'da ise meskenlere yönelik deprem teminatının yaklaşık yüzde 70'i CEA tarafından karşılanıyor.