Dedemin Resminden Tren Yolu Geçirtmem

Fransız post-empresyonist ressam Paul Cézanne’ın neredeyse bir ömür boyu resmettiği Sainte-Victoire Dağı Yolu’ndan geçirilmesi planlanan ray sistemi, Cezanne’ın ailesinin tepkisine yol açtı. Cézanne’ın modern sanat uzmanı olan torunu Philippe Cézanne, yaşasaydı büyükbabasının hayatı boyunca onlarca kez resmettiği Saint-Victoire Dağı’ndan tren geçmesi karşısında dehşete düşeceğini ifade etti.

Philippe Cézanne yaptığı açıklamada, “Saldırıya uğramış gibi hissediyorum. Modernitenin belli dayatmaları olduğunu biliyorum ancak bazı şeylerin de muhafaza edilmesi lazım. Cézanne’ın ruhu bu dağlarda. Yapılacak hızlı tren, bu pitoresk alana kanlı bir kılıç darbesi gibi inecek” dedi.

Başkent Paris ile Nice arasındaki beş buçuk saaatlik yolculuk süresini dört saate indirmek amacıyla yapılacak olan tren yolunun 2020 yılında tamamlanması bekleniyor. Daha uzun süreceği ve daha pahalı olacağı gerekçesiyle yolun, dağın güney bölgesinde bulunan Marsilya ve Tulon’dan geçirilmesinden vazgeçildi. Hükümetin son açıklamasına göre, ray sisteminin dağın kuzeyinden geçerek Nice’e ulaştırılmasına karar verildi.

Bunun üzerine Aix-en Provence tren istasyonunda biraraya gelen yaklaşık beş bin kişi, “Cézanne yardım et, bunlar çıldırdı” yazan pankartlarıyla kararı protesto etti. Protestocular arasında trenin yapılacağı sahada üzüm bağları olan bağcılar da vardı.

Yaşadığı dönemde doğum yeri olan Jas de Bouffan’da küçük bir tren istasyonu kurulması üzerine tüm öfkesini tuvaline yansıtan Cézanne, 1873 tarihli çalışmasında Sainte-Victoire Dağı’nın uzaktan görünüşünü resmederken, yakın plana da dağdan geçen tren yolunu çizmişti. Takıntılı bir biçimde Sainte-Victoire Dağı’nı çizen Cézanne’ın 44 yağlı boya, 43 sulu boya olmak üzere 87 tane Sainte-Victoire Dağı Yolu tablosu bulunuyor.

Aynı dağın hiç resmini yapmayan ancak kuzey eteklerinde kendine bir şato alan modern sanatın bir başka önemli ismi Pablo Picasso, “Cézanne’ın Sainte Victoire’ını aldım” demiş, galericisinin “Hangisi?” şeklindeki sorusuna ise “Orijinali” cevabını vermişti.