Atıklar Denize Boşaltılıyor

Türkiye Denizcilik Vakfı'nın Çorlu'da 5 trilyon lira harcayarak gemilerden atık alımı ve geri kazanım için kurduğu tesisin lisansı iptal edildi. Çalışmaları 27 Nisan 2005'te durdurulan tesis atıl durumda beklerken 5216 sayılı yasadaki değişiklikle gemilerden atık toplama ve bertaraf görevini üstlenen İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin bu hizmeti verirken yetersiz kalması karmaşaya yol açıyor.

Uluslararası Marpol 73-78 Sözleşmesi gereği Ulaştırma Bakanlığı, 11 Mart 2004'te liman işletmelerinin atık toplama tesisi kurması için yönetmelik çıkardı. Ancak Çevre Bakanlığı'nın 2004 yılının Aralık ayında çıkardığı yönetmelikle Ulaştırma Bakanlığı'nın yönetmeliği iptal edilmiş oldu. 5216 sayılı yasada yine 2004 yılında yapılan değişikliklerle gemilerde atık toplama ve bertaraf görevi büyükşehir belediyelerine verildi. Şu an İstanbul Liman Tüzük Sahası'nda Büyükşehir Belediyesinin kiraladığı gemiler, atıkları diğer gemilerden alıyor. Ancak bu atıkların geri kazanımı noktasında mevzuatın nasıl işlediği belirsiz. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Haydarpaşa Limanı'nda atıkların depolanacağı bir tesis kuruyor. Ancak buradaki tankta toplanan atıkların yağdan arındırılmasının ardından kalan suyun denize basıldığı iddia ediliyor.

LİSANS İPTAL EDİLDİ

Gemi atıklarının geri kazanılmasını sağlamak amacıyla Çorlu'da kurulan tesis ise son 1.5 yıl içinde aynı şekilde lisansı iptal edilen yaklaşık 40 tesisten sadece biri. Son 5 yıldır İstanbul'da gemilerden atık toplama işi TDİ'ye bağlı Türkiye Denizcilik Vakfı'nca yürütülüyordu. Vakıf, Kuruçeşme'deki atık toplama tesisinde çalışmaya başladığında burada bir yılda toplanan 150 tonluk atığı 100 bin tona çıkardı.

Kuruçeşme'deki tesis yetersiz kaldığı için Çorlu'da geri kazanım tesisi kurulması amacıyla harekete geçildi. Türkiye nin ilk gemi atık toplama lisansı alan şirketi Gizem Limited Şirketi'nin yüzde 50 ortağı olduğu Doku Denizcilik Petrol Ürünleri ve Geri Kazanım Sanayi Şirketi'nde Çevre Bakanlığı Vakfı'nın da yüzde 26 payı vardı. Vakıflar Yasası çıkınca bakanlık ortaklıktan çekildi. Proje, zamanında Bakanlık ile beraber pilot çalışma olarak düşünülmüştü. Tesis 2005 yılında tamamlandı ancak Çevre Bakanlığı'nca verilen lisans iptal edilince 3.5 trilyonluk kredi borcu nedeniyle vakıf zor günler yaşamaya başladı.