Antik Iasos'tan İstanbul'a

İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı Kültürel Miras ve Müzeler Direktörlüğü projeleri kapsamında, İstanbul Arkeoloji Müzeleri ve bu yıl Iasos antik kentinde 50 yılı geride bırakan İtalyan Kazı Heyeti’nin işbirliğiyle, İstanbul Arkeoloji Müzeleri bahçesinde bulunan ve uzun yıllar koruma çalışmalarına ihtiyaç gösteren Iasos mermerlerinin konservasyon süreçleri tamamlandı. Eserler hakkındaki bilgileri bir araya getiren katalogla arkeoloji alanında referans olacak bir yayına imza atıldı.

1887 yılında henüz inşaat halindeki Müze-i Hümayun’a, yani bugünkü adıyla İstanbul Arkeoloji Müzeleri’ne, Milas ve Bodrum arası Karia sahillerindeki antik Iasos kentinden çeşitli eserler getirildi. Bebek iskelesi inşaatında kullanılması düşünülen bu mermer eserler, onları toplayan ve adını bilemediğimiz deniz subayının azmi ve dönemin Müze Müdürü Osman Hamdi Bey’in dikkati sayesinde hazin bir sondan kurtuldu. Söz konusu eserler, İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı Kültürel Miras ve Müzeler Direktörlüğü projeleri kapsamında, İstanbul Arkeoloji Müzeleri ve bu yıl Iasos antik kentinde 50 yılı geride bırakan İtalyan Kazı Heyeti’nin işbirliğiyle, “Gezgin Taşlar: İstanbul Arkeoloji Müzeleri’ndeki Iasos Mermerleri” başlıklı sergiyle müze bahçesinde İstanbullularla buluşuyor.

“Gezgin Taşlar: İstanbul Arkeoloji Müzeleri’ndeki Iasos Mermerleri” sergisinin açılışı, 6 Aralık Pazartesi günü İstanbul Arkeoloji Müzeleri Müdürü Zeynep Kızıltan’ın ev sahipliğinde, İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı Yürütme Kurulu Başkanı Şekib Avdagiç, İtalya Büyükelçisi Gianpaolo Scarante ve Iasos İtalyan Kazı Heyeti Başkanı Fede Berti’in katılımıyla gerçekleşti.

Açılıştaki konuşmasında, İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı olarak uzun süredir koruma çalışmalarına ihtiyaç gösteren Iasos mermerleri eser grubunun konservasyon süreçlerini tamamlamış bulunmaktan ve bu eserleri yeni bir sergileme düzeniyle İstanbul Arkeoloji Müzeleri ziyaretçileriyle buluşturmaktan büyük bir kıvanç duyduğunu belirten İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı Yürütme Kurulu Başkanı Şekib Avdagiç “Bu çalışmanın, bugün koleksiyonunda çeşitli kültürlere ait bir milyonu aşkın eser bulunan İstanbul Arkeoloji Müzeleri’nin fevkalade değerini teslim etmemize vesile olacağına inanıyorum” dedi.

Gezgin Taşlar: İstanbul Arkeoloji Müzeleri’ndeki Iasos Mermerleri sergisinde yer alan bazı eserlere ilişkin bilgiler:

Hyssaldomos’un kızı Aba’nın (MÖ 4. yy ortaları), daha sonra atlet T. Flavius Metrobios (MS 1. yy) için kullanılan heykel kaidesi
Eksegestos oğlu Phormion tarafından Apollon Stephanephoros’a sunulan eksedra (MÖ 3. yy ortaları)
Apollonion’un duvarlarından yabancılar için onur dekretleri (MÖ 4. yy. sonu – 3. yy başı)
Atlet Titus Flavius Metrobios’u onurlandıran yazıtlı ve agonistik grafittili heykel kaidesi (MS 1. yy)
Gymnasiarkhos Epikrates oğlu Sopatros tarafından sunulan presbyteroi stoası arşitravı (yak. MÖ 170)
Paidonomos C. Iulius Capito’yu onurlandıran dekretli sütun (MS 1.-2. yy)
Agonistik grafittili sütun (Geç Hellenistik – Roma İmparatorluk dönemi)
Aristeas’ın genç yaşta vefat eden oğlu Theaitetos Leon’u onurlandıran yazıtlı heykel kaidesi (MS 1. yy sonu – 2. yy)
İmparatoriçe Iulia Domna’nın heykel kaidesi (MS 195–212)
Giyimli kadın heykeli (Geç Hellenistik dönem)
Giyimli kadın heykeli (Geç Hellenistik dönem)
Girlandlı lahit ve kapağı (MS geç 2. yy)